İçeriğe geç
0 (536) 993 09 56

Ceza, idare ve kamu hakları

Terörle Mücadele Kanunu kaynaklı uyuşmazlıklar

3713 sayılı Kanun kapsamındaki suçlarda soruşturma ve kovuşturma, örgüt üyeliği ve propaganda suçlamaları, terör eylemlerinden doğan zararların 5233 sayılı Kanun’a göre karşılanması ve terör mağdurlarının hakları.

Beyaz mermer sütunlar arasında uzanan geçit

3713 sayılı Terörle Mücadele Kanunu, terör suçlarını ve terör amacıyla işlenen suçları tanımlar, bu suçlarda cezaları artırır ve yargılamaya ilişkin özel kurallar getirir. Aynı Kanun ile 5233 sayılı Kanun, terör eylemleri veya terörle mücadele faaliyetleri nedeniyle zarar görenlere tazminat, aylık ve istihdam gibi haklar da tanır. Bu nedenle 3713 sayılı Kanun’dan doğan dosyalar; hakkında soruşturma yürütülen kişinin savunması ile terör eylemlerinden zarar gören vatandaşların hak arayışı olmak üzere iki farklı yönde ortaya çıkar.

Bu alandaki başlıca konular

  • Terör örgütü üyeliği ve yöneticiliği suçlamalarında soruşturma ve kovuşturma
  • Terör örgütü propagandası suçlamalarında savunma
  • Tutuklama ve adli kontrol kararlarına itiraz, istinaf ve temyiz
  • Terör zararlarının karşılanması için zarar tespit komisyonuna başvuru
  • Sulhname tasarısının değerlendirilmesi ve uyuşmazlık hâlinde dava
  • Terör mağdurlarının aylık ve kamuda istihdam hakları

Terör suçları ve cezaların artırılması

3713 sayılı Kanun’un 3. maddesi; Türk Ceza Kanunu’ndaki devletin güvenliğine ve anayasal düzene karşı suçların bir bölümünü (TCK m. 302, 307, 309, 311-315, 320 ve 310/1) doğrudan terör suçu sayar. 4. maddeye göre ise kasten öldürme, yaralama, yağma, mala zarar verme gibi suçlar, terör örgütünün faaliyeti çerçevesinde işlendiğinde terör suçu niteliği kazanır. Bu suçlarda verilecek hapis veya adli para cezaları kural olarak yarı oranında artırılır (m. 5).

Silahlı terör örgütü kuran veya yöneten kişi on yıldan on beş yıla, örgüte üye olan kişi beş yıldan on yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır (TCK m. 314). Üyeliğin ispatında örgütle organik bağı gösteren eylemlerin süreklilik, çeşitlilik ve yoğunluğu değerlendirilir; tek başına bir tanık beyanı, iletişim kaydı veya uygulama kullanımı iddiası, diğer delillerle birlikte ele alınmalıdır. Bu dosyalar çoğunlukla ağır ceza mahkemelerinde görülür; tutukluluk süresi bakımından da kanunda daha uzun üst sınırlar öngörülmüştür.

Terör örgütü propagandası

3713 sayılı Kanun’un 7. maddesinin ikinci fıkrasına göre terör örgütünün cebir, şiddet veya tehdit içeren yöntemlerini meşru gösterecek veya övecek ya da bu yöntemlere başvurmayı teşvik edecek şekilde propagandasını yapan kişi, bir yıldan beş yıla kadar hapis cezasıyla cezalandırılır; suç basın ve yayın yoluyla işlenirse ceza yarı oranında artırılır.

Kanun, 2019 yılında yapılan değişiklikle haber verme sınırlarını aşmayan veya eleştiri amacıyla yapılan düşünce açıklamalarının suç oluşturmadığını açıkça hükme bağlamıştır. Sosyal medya paylaşımlarına dayalı suçlamalarda paylaşımın içeriği, yapıldığı bağlam, şiddeti övme veya teşvik unsuru taşıyıp taşımadığı ve ifade özgürlüğü kapsamında kalıp kalmadığı ayrıntılı biçimde incelenmelidir.

Terör zararlarının karşılanması (5233 sayılı Kanun)

Terör eylemleri veya terörle mücadele kapsamında yürütülen faaliyetler nedeniyle zarar gören gerçek kişiler ve özel hukuk tüzel kişileri, zararlarının sulh yoluyla karşılanması için zararın meydana geldiği il valiliğine başvurabilir. Başvuru, olayın öğrenilmesinden itibaren altmış gün ve her hâlde olaydan itibaren bir yıl içinde yapılmalıdır; yaralanma hâllerinde hastanede geçen süre hesaba katılmaz. Bu kapsamda hayvanlara, ürünlere, taşınır ve taşınmazlara verilen zararlar, yaralanma, engellilik ve ölüm hâlindeki zararlar ile tedavi ve cenaze giderleri ve terörle mücadele faaliyetleri nedeniyle mal varlığına ulaşılamamasından doğan zararlar karşılanabilir.

Zarar tespit komisyonu çalışmasını başvurudan itibaren altı ay içinde tamamlar; bu süre zorunlu hâllerde üç ay uzatılabilir. Komisyonun hazırladığı sulhname tasarısını imzalamak için hak sahibinin otuz günü vardır. Tasarı kabul edilmez veya süresinde imzalanmazsa uyuşmazlık tutanağı düzenlenir ve yargı yoluna başvurma hakkı saklıdır. Kişilerin kendi kastıyla oluşan zararlar ile terör suçlarından mahkûm olanların bu fiilleri nedeniyle uğradığı zararlar kapsam dışındadır.

İlk adımlar

  1. Terör suçu iddiasıyla ifadeye çağrıldıysanız ifadeyi müdafi eşliğinde verin; sorgu ve ifade sırasında müdafiden yararlanma hakkınız vardır.
  2. Terör eylemi ya da terörle mücadele faaliyeti nedeniyle uğranılan zararlar için valiliğe başvuru, olayın öğrenilmesinden itibaren altmış gün ve her hâlde olaydan itibaren bir yıl içinde yapılmalıdır.
  3. Zarar tespit komisyonunun sulhname tasarısını imzalamak için otuz gününüz vardır; kabul etmediğinizde dava hakkınız saklıdır.
Hapis cezası hesaplamaTemel cezadan sonuç cezaya TCK 61 sırası; erteleme, HAGB ve seçenek yaptırım.İnfaz (yatar) hesaplamaKoşullu salıverilme, denetimli serbestlik ve açık cezaevi tarihleri.Yasal süre (son gün)İtiraz, istinaf, temyiz ve dava sürelerinin son günü; adli tatil dahil.

Sık sorulan sorular

Sosyal medyadaki bir paylaşım nedeniyle propaganda suçlaması aldım; ne yapmalıyım?

İfadeye müdafi eşliğinde gidin ve paylaşımın tarihini, bağlamını ve içeriğini açıklayan bilgileri hazırlayın. Kanun, haber verme sınırlarını aşmayan veya eleştiri amacı taşıyan düşünce açıklamalarının suç oluşturmadığını açıkça düzenler; suçun oluşması için örgütün şiddet yöntemlerinin meşru gösterilmesi, övülmesi veya teşvik edilmesi gerekir.

Zarar tespit komisyonunun belirlediği tutarı az buluyorum; ne olur?

Sulhname tasarısını imzalamak zorunda değilsiniz. Tasarı kabul edilmezse uyuşmazlık tutanağı düzenlenir ve zararın tazmini için yargı yoluna başvurulabilir. Valiliğe yapılan başvuru, nihai işlem tebliğ edilene kadar dava açma sürelerini durdurur.

Terör suçlarında tutukluluk ne kadar sürebilir?

Ağır ceza mahkemesinin görevine giren işlerde tutukluluk en çok iki yıldır ve zorunlu hâllerde gerekçe gösterilerek uzatılabilir; uzatma süresi diğer suçlarda toplam üç yılı, terör suçlarında ise toplam beş yılı geçemez. Soruşturma evresinde ise bu suçlar bakımından süre en çok bir yıl altı aydır ve gerekçe gösterilerek altı ay uzatılabilir. Tutukluluğun devamına ilişkin kararlara itiraz edilebilir.

Makaleler

Konuyla ilgili yazılar

Tüm makaleler

İletişim

Görüşme için randevu

Görüşmeler randevuyla, yüz yüze ya da çevrim içi yapılır. Büro Ankara’dadır; Türkiye’nin her yerindeki yargı mercilerinde dosya takip edilir.

Görüşmeye gelmeden önce: hazırlık listesi